Parket, yoxsa laminat: davamlılıq, səs və qulluq

Parket və laminatın quruluşu, cızılma və nəmə davamlılığı, addım səsi, bərpa imkanı və gündəlik qulluq baxımından müqayisəsi.

Yataq otağı və ya qonaq otağı üçün döşəmə seçərkən sual çox vaxt parketlə laminat arasında qalır. Bəzi laminatlar uzaqdan təbii ağaca çox bənzəyir, bəzi parketlər isə laminat qədər sadə görünür. Amma bu iki material fərqli quruluşa malikdir və illər keçdikcə fərqli davranır. Düzgün seçim görünüşdən çox otağın necə istifadə olunacağından asılıdır.

Quruluş fərqi

Parket təbii ağacdır. Massiv parket bütövlükdə bir ağac növündən hazırlanır. Mühəndis və ya çoxqatlı parketdə isə üstdə nəcib ağacdan qat, altda stabil əsas qatları olur. Hər iki halda ayağın altındakı səth həqiqi ağacdır.

Laminat isə ağac lifli yüksək sıxlıqlı plitə əsasında hazırlanır. Üst qatda ağac və ya daş naxışının fotoşəkli olan dekorativ kağız, onun üstündə isə şəffaf, möhkəm qoruyucu qat var. Yəni laminat ağaca bənzəyir, amma səthində ağac yoxdur.

Bu fərq bütün sonrakı üstünlük və çatışmazlıqları müəyyən edir.

Aşınma və cızılma

Laminatın qoruyucu üst qatı cızılmaya və sürtünməyə çox davamlıdır. Avropa standartı EN 13329 laminatı aşınmaya davamlılığa görə AC siniflərinə bölür, rəqəm böyüdükcə davamlılıq artır. Yaşayış otağı üçün sinfi otağın yükünə uyğun seçmək lazımdır, dəhliz kimi intensiv zonalar daha yüksək sinif tələb edir.

Parket isə daha yumşaqdır. Ağac növündən və lakın və ya yağın növündən asılı olaraq, stulların, oyuncaqların və ev heyvanlarının caynaqlarının izləri görünə bilər. Amma parketin əsas üstünlüyü burada ortaya çıxır: səthi cilalanıb yenidən örtülə bilər. Massiv parket bir neçə dəfə, çoxqatlı parket isə üst qatın qalınlığına görə məhdud sayda bərpa olunur. Laminatın dekorativ qatı cilalanmır. Səth zədələnərsə, lövhə dəyişdirilir.

Nəm və temperatur

Hər iki material nəmdən qorxur, amma fərqli şəkildə. Parket rütubət dəyişdikcə genişlənib daralır. Quru mövsümdə aralarda nazik yarıqlar görünə bilər, rütubətli dövrdə isə lövhələr bir-birini sıxır. Otaqda rütubətin sabit saxlanması parketin ömrünü uzadır.

Laminatın zəif yeri kənarlardır. Tikişlərdən içəri keçən su əsas plitəni şişirdir və bu zədə geri qayıtmır. Nəmə davamlı laminat növləri bu riski azaldır, amma tam aradan qaldırmır. Mətbəx və dəhliz kimi su tökülə bilən yerlərdə materialın xüsusiyyətləri istehsalçı sənədində yoxlanılmalıdır.

İsti döşəmə ilə hər iki material birlikdə istifadə oluna bilər, bir şərtlə ki, məhsul istehsalçı tərəfindən bunun üçün uyğun elan olunsun və səth temperaturu tövsiyə olunan həddi keçməsin.

Addım səsi və ayaq altında hiss

Bu fərq çox vaxt yalnız döşəmə qoyulandan sonra hiss olunur. Üzən üsulla döşənmiş laminat addım zamanı cingiltili, boş bir səs verə bilər. Həm otağın özündə, həm də aşağı mərtəbədə eşidilir. Keyfiyyətli altlıq və akustik qat bu effekti azaldır.

Yapışdırılmış parket daha sakit və dolğun səslənir, ayaq altında daha isti hiss olunur. Yataq otağı və uşaq otağı kimi sakitlik tələb edən məkanlarda bu, seçimdə ciddi amil ola bilər.

Quraşdırma və əsasa tələb

Laminat adətən kilid birləşmələri ilə altlıq üzərinə üzən üsulla döşənir və nisbətən tez qurulur. Parket yapışdırılaraq və ya bəzi çoxqatlı növlər üzən üsulla qoyulur. Yapışdırma daha çox vaxt, daha dəqiq hazırlanmış əsas və styajkanın düzgün qalıq nəmliyi tələb edir.

Hər iki halda əsas düz olmalıdır. Laminat əyri əsasda kilidlərindən aralanır, parket isə səs çıxarır və yapışqan boşluqları yaranır. Materialın otaqda iqlimləşdirilməsi, yəni döşənmədən əvvəl bir müddət qablaşdırmada saxlanması da hər iki material üçün tövsiyə olunur.

Gündəlik qulluq

• Laminat: quru və ya yaxşı sıxılmış nəm əski, tikişlərə su dolmamalıdır. Mum və yağ lazım deyil.
• Laklı parket: nəm əski və parket üçün nəzərdə tutulmuş təmizləyici; zamanla lak yenilənir.
• Yağlı parket: xüsusi baxım vasitələri və vaxtaşırı yağın yenilənməsi; lokal zədəni yerində bərpa etmək asandır.
• Hər ikisi üçün: mebel ayaqlarına keçə altlıqlar, girişdə kilim, ev heyvanlarının caynaqlarına diqqət.

Qərar verməzdən əvvəl bu suallara cavab vermək seçimi xeyli asanlaşdırır:

• Döşəmənin neçə il xidmət etməsini gözləyirsiniz?
• Otaqda səs izolyasiyası vacibdirmi?
• Uşaqlar, ev heyvanları və ya təkərli stul varmı?
• Bərpa imkanı sizin üçün əhəmiyyətlidirmi?
• Otaqda su tökülmə riski varmı?

Zaferoğlu İnşaat mənzil və villa təmirində döşəmə örtüyünü otağın funksiyası, isti döşəmə və interyer layihəsi ilə birlikdə seçir. Aşağı mərtəbədə qonşu olub-olmadığını və isti döşəmə planlandığını deyin, parket ilə laminat arasında seçim bu iki şərtdən çox asılıdır.