Birmərtəbəli, yoxsa ikimərtəbəli ev: müqayisə

Eyni yaşayış sahəsi bir və ya iki mərtəbədə yerləşə bilər, amma sahənin ölçüsü, pilləkən, bünövrə, dam və gündəlik həyat baxımından nəticələr fərqlidir.

Fərdi ev planlayan ailələrin ilk suallarından biri mərtəbə sayıdır. Bəziləri bütün otaqların bir səviyyədə olduğu rahat birmərtəbəli evi, bəziləri isə yataq otaqlarının yuxarıda yerləşdiyi ikimərtəbəli evi təsəvvür edir. Hər iki variantın aydın üstünlükləri var və düzgün seçim zövqdən çox sahənin ölçüsündən, ailənin tərkibindən və gələcək planlardan asılıdır.

Torpaq sahəsindən istifadə

Eyni yaşayış sahəsi birmərtəbəli evdə təxminən iki dəfə böyük tikinti ləkəsi tutur. Kiçik və ya orta ölçülü sahədə bu, həyət, bağ, hovuz və dayanacaq üçün qalan yeri ciddi azaldır. İkimərtəbəli ev isə torpaqda daha kiçik iz qoyur və sahənin qalan hissəsini açıq saxlayır.

Geniş sahədə bu məhdudiyyət aradan qalxır. Birmərtəbəli ev həyətlə daha sıx əlaqə qurur: demək olar ki, hər otaqdan birbaşa terrasa və ya bağa çıxmaq mümkündür. Bu, xüsusilə isti iqlimdə açıq havada vaxt keçirməyi sevən ailələr üçün cəlbedicidir.

Tikinti normaları da rol oynayır. Ərazidə mərtəbə sayı, bina hündürlüyü və ya sahənin tikintiyə ayrıla bilən faizi məhdudlaşdırıla bilər. Bu məlumat eskizə başlamazdan əvvəl öyrənilməlidir.

Bünövrə, dam və konstruksiya

Birmərtəbəli evin bünövrəsi və damı daha böyük sahəni əhatə edir. İkimərtəbəli evdə bu elementlər daha kiçikdir, lakin konstruksiyaya düşən yük, döşəmə plitəsi və pilləkən əlavə olunur. Hansı variantın tikintisinin daha əlverişli olacağı konkret layihədən, torpaqdan və materiallardan asılıdır və yalnız smeta əsasında müqayisə edilə bilər.

Seysmik baxımdan alçaq binalar üstünlük daşıyır, lakin düzgün layihələndirilmiş ikimərtəbəli ev də tam təhlükəsiz ola bilər. Burada əsas şərt konstruktiv hesablama və icranın keyfiyyətidir.

Gündəlik həyat və zonalaşdırma

İkimərtəbəli evin güclü tərəfi zonaların təbii ayrılmasıdır. Aşağı mərtəbədə qonaq otağı, mətbəx və qonaq qəbulu, yuxarıda isə yataq otaqları yerləşir. Qonaqlar gəldikdə şəxsi məkan toxunulmaz qalır, gecə isə aşağı mərtəbənin səsi yataq otaqlarına az çatır.

Birmərtəbəli evdə bu ayrılıq plan vasitəsilə qurulur: yataq otaqları ayrıca qanadda və ya dəhlizin sonunda yerləşdirilir. Evin uzanması isə dəhlizlərin uzunluğunu artırır, ona görə də planlaşdırma daha diqqətli olmalıdır.

Pilləkən ikimərtəbəli evin həm üstünlüyü, həm də yüküdür. O, interyerin ifadəli elementi ola bilər, amma öz sahəsini tutur və hər gün onlarla dəfə istifadə olunur. Paltar yuyulması, təmizlik və əşyaların daşınması iki mərtəbə arasında paylanır.

Yaşlılar, uşaqlar və gələcək

Ailədə yaşlı üzvlər varsa və ya ev uzun illər üçün, qocalıq dövrü də nəzərə alınaraq tikilirsə, birmərtəbəli ev ciddi üstünlük verir. Pilləkənsiz hərəkət, geniş keçidlər və bütün funksiyaların bir səviyyədə olması uzunmüddətli rahatlıq deməkdir.

İkimərtəbəli evdə də bu məsələ həll edilə bilər: aşağı mərtəbədə hamam otağı olan bir yataq otağı nəzərdə tutmaq gələcəkdə yaşlı ailə üzvü və ya müvəqqəti hərəkət məhdudiyyəti üçün çıxış yolu verir. Kiçik uşaqlı ailələr üçün isə pilləkənin təhlükəsizliyi — məhəccər, pillələrin ölçüsü və qoruyucu qapılar — əvvəlcədən düşünülməlidir.

İstilik, sərinlik və mənzərə

Kompakt ikimərtəbəli ev eyni sahədə daha kiçik xarici səthə malikdir və bu, istilik itkisini azaltmağa kömək edə bilər. Yuxarı mərtəbə yayda daha isti olur, ona görə də dam izolyasiyası və havalandırma diqqət tələb edir. Birmərtəbəli evdə isə geniş dam səthi günəşdən daha çox isti qəbul edir.

İkinci mərtəbə daha yaxşı mənzərə, daha çox gün işığı və küçədən daha çox məxfilik verir. Hündür hasarlarla əhatə olunmuş sahədə birinci mərtəbədən mənzərə məhdud olduğu halda, yuxarı mərtəbədən dəniz, dağ və ya bağ görünə bilər.

Qərar üçün suallar

• Sahənin ölçüsü və tikinti məhdudiyyətləri nədir?
• Həyət, hovuz və bağ üçün nə qədər açıq sahə lazımdır?
• Ailədə yaşlı üzvlər və ya kiçik uşaqlar varmı?
• Gələcəkdə evi genişləndirmək planı varmı?
• Mənzərə və məxfilik nə dərəcədə vacibdir?

Zaferoğlu İnşaat fərdi evlərin tikintisini və villa layihələrinin hazırlanmasını həyata keçirir, variantları eskiz və kompüter modelləri ilə göstərir. Sahənin ölçülərini və ailədə pilləkəndən çətin istifadə edəcək üzvlərin olub-olmadığını bizə deyin, iki variantın eskizini yan-yana hazırlayaq.