Həyətdə fəvvarə: yer, su dövranı və qulluq

Həyətdəki fəvvarə suyun səsi ilə sakitlik yaradır, amma düzgün yer, qapalı su dövranı və müntəzəm qulluq olmadan tez yosunlanır və problemə çevrilir.

İsti yay günündə axan suyun səsi həyətin atmosferini dəyişir: küçə səs-küyünü yumşaldır, oturma zonasına sərinlik hissi verir və bağa canlı mərkəz yaradır. Fəvvarə kiçik divar nişindən tutmuş böyük hovuzlu kompozisiyaya qədər müxtəlif ölçüdə ola bilər. Amma hansı formada olursa olsun, onun uzun müddət gözəl qalması su dövranının düzgün qurulmasından və qulluğun əvvəlcədən düşünülməsindən asılıdır.

Yer seçimi

Fəvvarə evdən, terrasdan və ya oturma yerindən görünən və eşidilən yerdə olmalıdır; əks halda onun əsas dəyəri itir. Bununla yanaşı, bir neçə praktik məqam nəzərə alınır:

• Ağaclardan məsafə: yarpaqlar, çiçək tozcuqları və meyvələr suya düşür, filtri tez tıxayır və suyun keyfiyyətini pisləşdirir.
• Günəş: bütün gün birbaşa günəş altında qalan dayaz suda yosun sürətlə artır və buxarlanma çox olur. Qismən kölgə daha əlverişlidir.
• Külək: güclü küləkdə hündür su şırnağı ətrafa səpələnir, döşəməni islədir, hovuzdakı su tez azalır. Küləyə açıq yerdə alçaq, yayılan su axını seçilir.
• Səs: fəvvarənin səsi yataq otağı pəncərəsinin və ya qonşunun istirahət yerinin yanında gecə narahatlıq yarada bilər.
• Elektrik və su nöqtəsinə yaxınlıq.

Qapalı su dövranı necə işləyir

Müasir bağ fəvvarələrinin əksəriyyəti qapalı dövranla işləyir: su hovuzdan və ya gizli çəndən nasos vasitəsilə yuxarı qaldırılır, fəvvarə başlığından çıxır və yenidən hovuza qayıdır. Beləliklə, daim şəbəkə suyu sərf edilmir, yalnız buxarlanan və səpələnən hissə tamamlanır.

Sistemin əsas hissələri bunlardır:

• su tutumu: görünən hovuz və ya çınqıl altında gizlədilmiş çən;
• nasos: fəvvarənin hündürlüyünə və su axınının həcminə görə seçilir;
• filtr: yarpaq və çirk tutan mexaniki filtr, böyük sistemlərdə bioloji filtr və ultrabənövşəyi lampa;
• su səviyyəsinin avtomatik tamamlanması: səviyyə düşəndə su xəttini açan klapan;
• daşqın çıxışı: güclü yağışda artıq suyun axıdılması;
• boşaltma: hovuzu təmizləmək və qışa hazırlamaq üçün.

Nasosun səviyyənin düşməsi ilə quru işləməsi onu tez sıradan çıxarır; bəzi nasoslarda bunun üçün qoruma funksiyası olur.

Materiallar və hidroizolyasiya

Fəvvarə hovuzu beton, daş, keramika, metal və ya hazır kompozit qablardan qurula bilər. Betondan tökülən hovuzun içi mütləq hidroizolyasiya olunmalıdır, çünki beton özü zamanla su keçirə bilər. Hovuz kənarlarında daş və ya plitə üzlüklər suya və donmaya davamlı materiallardan seçilir.

Tünd rəngli hovuz dibi suyu daha dərin və təmiz göstərir, açıq dib isə çirki daha tez büruzə verir. Su şırnağının düşdüyü səth səs xarakterini dəyişir: daşa düşən su daha gur, suya düşən su daha yumşaq səslənir.

Elektrik və uşaq təhlükəsizliyi

Suyun yanında elektrik xüsusi diqqət tələb edir. Nasos və işıqlandırma xətləri qoruyucu borularda çəkilir, nəmə davamlı qutular və qoruyucu açarlar istifadə olunur. Su altındakı işıqlar və nasoslar üçün mümkün olduqda alçaq gərginlikli sistemlər seçilir. Bu işlər ixtisaslı elektrik ustası tərəfindən aparılmalıdır.

Ailədə kiçik uşaqlar varsa, açıq su səthi risk yaradır. Belə hallarda su çınqıl altındakı gizli çəndə saxlanan və yalnız daşların arasından çıxıb geri axan "quru" fəvvarələr, divar fəvvarələri və ya çox dayaz su qabları daha təhlükəsizdir. Çənin qapağı möhkəm olmalı və uşaq tərəfindən açılmamalıdır.

Su niyə yaşıllaşır və bulanır

Fəvvarədə suyun yaşıllaşması adətən üç səbəbin birləşməsindən yaranır: çox günəş, suda toplanan üzvi qalıqlar və zəif su dövranı. Yarpaq və toz dibdə çürüdükcə suda qida maddələri artır, isti havada yosun bunu dərhal istifadə edir. Ona görə də yalnız kimyəvi vasitəyə güvənmək problemi müvəqqəti gizlədir.

Daha davamlı yol bu səbəbləri ayrı-ayrılıqda azaltmaqdır. Nasosun gücü hovuzun həcminə uyğun seçilir ki, su durğun qalmasın. Filtr su tutumuna görə götürülür, dibə çöküntü yığılan künclər olmayan forma üstün tutulur. Hovuzun kənarında torpaq və mulça olan çiçək ləkləri varsa, yağış suyu onları suya yumaya bilər; bunun qarşısını bir az hündür kənar və ya drenaj zolağı alır. Balıq və ya su bitkiləri planlanırsa, onların ehtiyacı əvvəlcədən nəzərə alınır, çünki quşlar və yosunla mübarizə üçün seçilən vasitələr hər canlı üçün uyğun deyil.

Şəbəkə suyu ilə tamamlama zamanı suyun codluğu da rol oynayır: buxarlanma ilə duzlar qalır və daş səthlərdə ağ ləkə, başlıqlarda isə kirəc çöküntüsü əmələ gətirir. Başlıqları vaxtaşırı çıxarıb təmizləmək şırnağın formasını qoruyur.

Qulluq cədvəli

• Həftəlik: yarpaq və zibili təmizləyin, su səviyyəsini yoxlayın.
• Aylıq: filtri yuyun, nasosun girişini yoxlayın.
• Mövsümdə bir-iki dəfə: hovuzu boşaldıb yosun və çöküntünü təmizləyin.
• Qışdan əvvəl, şaxta olan yerlərdə: sistemi boşaldın, nasosu çıxarıb quru yerdə saxlayın, açıq boruları qoruyun.

Zaferoğlu İnşaat fərdi ev və villaların landşaft həllərində fəvvarə və su elementlərinin yerini həyət planı və kommunikasiyalarla birlikdə müəyyənləşdirir. Həyətiniz üçün su elementini planlamaq istəyirsinizsə, kompüter modeli üzərində birlikdə baxa bilərik.