Ev terrası: örtük, döşəmə və evlə əlaqə

Evə bitişik terrasın hansı tərəfdə yerləşəcəyi, üstünün necə örtüləcəyi, döşəmənin səviyyəsi və qapı-pəncərələrlə əlaqəsi necə düşünülür.

Terras evin davamı kimi işləyəndə il boyu istifadə olunur; evə «sonradan yapışdırılmış» meydança kimi qalanda isə çox vaxt boş dayanır. Fərqi yaradan əsasən üç qərardır: terrasın yeri, üst örtüyü və içəri ilə keçid. Bu qərarlar evin layihəsi mərhələsində verilərsə, sonradan divar deşmək və döşəməni qaldırmaq lazım gəlmir.

Yer və istiqamət

Terrasın hansı fasadda olacağı istifadə saatlarını müəyyən edir. Günorta tərəfdəki terras yazın əvvəli və payızda xoşdur, amma yayda kölgəsiz dözülməz ola bilər. Günbatan tərəfdə axşam günəşi alçaqdan düşür və tentlə tam bağlamaq çətindir. Səhər günəşi alan tərəf isə isti iqlimdə səhər yeməyi və axşam oturmaları üçün çox vaxt ən rahat seçim olur.

Küləyin istiqaməti də nəzərə alınmalıdır. Xəzər sahilində güclü küləkli günlər azdeyil, ona görə evin gövdəsi, hasar və ya yaşıl çəpər terrası əsas küləkdən qoruya bilər. Qonşu pəncərələrdən görünmə, küçə səsi və mətbəxə yaxınlıq da yer seçimində rol oynayır.

Üst örtük: sabit dam, pergola və ya açılan sistem

Terrasın üstü üçün seçim iqlimə və istifadə tərzinə bağlıdır:

• evin damının davamı — ən qoruyucu həll; lakin otaqlara düşən işığı azalda bilər, ona görə dərinliyi pəncərələrin yeri ilə birlikdə yoxlanmalıdır;
• şəffaf örtüklü karkas — işığı buraxır, yağışdan qoruyur, amma günəşdə altı isinir; kölgələmə ilə birlikdə düşünülməlidir;
• pergola üzərində tent və ya bitki — yayda kölgə, qışda işıq verir; yağışdan tam qorumur;
• tənzimlənən lamelli sistem — lamellərin bucağı dəyişdirilərək kölgə və ventilyasiya idarə olunur, bağlı vəziyyətdə yağışı suyun axma kanalına yönəldir.

Hansı variant seçilirsə seçilsin, yağış suyunun hara axacağı həll edilməlidir. Örtükdən gələn su terrasın döşəməsinə və ya evin divarına tökülməməli, novlarla drenaj sisteminə ötürülməlidir.

Döşəmə səviyyəsi və meyil

Terras döşəməsinin otaq döşəməsi ilə eyni səviyyədə olması içəri-çöl keçidini rahat edir, amma bu həll suyun içəri keçməməsi üçün diqqətli detal tələb edir: qapı altında drenaj novçası, düzgün hidroizolyasiya və döşəmənin evdən kənara yüngül meyli. Açıq terrasda döşəmə tam düz qurularsa, yağışdan sonra gölməçələr qalır.

Örtük materialı sürüşməyə davamlı olmalıdır. Cilalanmış daş və parlaq keramika nəm halda təhlükəli olur. Açıq havada şaxtaya və günəşə davamlı plitə, fırçalanmış və ya şərtləndirilmiş səthli təbii daş, dekinq lövhələri daha uyğun seçimlərdir. Yayda tünd rəngli daşın qızması da unutulmamalıdır.

İçəri ilə əlaqə

Terrasa açılan qapının eni və növü onun nə qədər istifadə olunacağını birbaşa təsir edir. Sürüşmə və ya qatlanan sistemlər açıq vəziyyətdə mətbəx-qonaq otağını terrasla bir məkana çevirir. Adi qapı isə terrası «ayrı otaq» kimi saxlayır.

Terrasın mətbəx və ya yemək zonası ilə yan-yana olması qab-qaşığın daşınmasını asanlaşdırır. Evin daxilində istifadə olunan rəng və materiallardan birinin terrasda təkrarlanması iki məkanı vizual olaraq birləşdirir.

Terrasın dərinliyi də istifadəyə birbaşa təsir edir. Dar zolaq yalnız bir neçə stul üçün yer verir, masa ətrafında isə oturanların arxasından keçmək üçün əlavə boşluq lazımdır. Terrasda yemək, istirahət və uşaq oyunu kimi bir neçə funksiya planlaşdırılırsa, onları tək uzun zolaqda düzmək əvəzinə, evin küncündən dolanan və ya iki səviyyəyə bölünən forma daha rahat ola bilər.

Otaqların işıqlanması da yoxlanmalıdır. Dərin örtük qonaq otağını gündüz qaranlıq edə bilər; bu halda örtüyün bir hissəsini şəffaf etmək və ya pəncərələrin üst hissəsini yuxarı qaldırmaq kömək edir. Qış günəşinin alçaq bucaqla otağa daxil olması, yay günəşinin isə saxlanması üçün örtüyün çıxıntısı günəşin mövsümi hündürlüyünə görə hesablanır.

Unudulan texniki detallar

• çöl üçün nəmə davamlı rozetkalar və ayrıca işıq xətləri;
• axşam istifadəsi üçün göz qamaşdırmayan, aşağı yönəlmiş işıqlandırma;
• suvarma və ya təmizlik üçün su kranı;
• qızdırıcı və ya ventilyator üçün əvvəlcədən qoyulmuş kabel;
• örtük sistemini fasada bərkitmək üçün divarın möhkəmliyinin yoxlanması;
• tent və ya pərdə üçün bərkitmə yerləri.

Zaferoğlu İnşaat fərdi ev və villaların layihəsində terrası fasad və daxili planla birlikdə işləyir, nəticəni eskiz və kompüter modelləri ilə əvvəlcədən göstərir. Terrasın yeri və örtüyü haqqında qərar verməzdən əvvəl variantları bizimlə müqayisə edə bilərsiniz.