Radiatorların seçimi və yerləşdirilməsi

Alüminium, bimetal, polad panel və çuqun radiatorların fərqi, pəncərə altında yerləşdirmənin məntiqi, qoşulma sxemləri və interyerdə radiatoru necə düşünmək.

Radiator təmirdə çox vaxt son anda xatırlanan elementdir: divarlar boyanır, pərdə seçilir, sonra məlum olur ki, köhnə radiator yeni interyerə uyğun gəlmir və ya lazım olan yerdə deyil. Halbuki radiatorun növü və yeri həm otağın istilik rahatlığına, həm də mebel və pərdə planına birbaşa təsir edir. Onu elektrik və santexnika ilə birlikdə, kobud işlərdən əvvəl planlamaq lazımdır.

Radiator növləri və fərqləri

Bazarda əsasən dörd növ radiatora rast gəlinir:

• Alüminium radiatorlar yüngüldür, tez qızır və yaxşı istilik ötürür. Lakin suyun keyfiyyətinə həssasdırlar; aqressiv su olan və ya təzyiq dəyişkən olan mərkəzi sistemlərdə onların istifadəsi barədə istehsalçının şərtləri yoxlanılmalıdır.
• Bimetal radiatorlar daxildə polad və ya mis boru, xaricdə alüminium gövdədən ibarətdir. Yüksək təzyiqə davamlıdır və buna görə çoxmənzilli binaların mərkəzi istilik sistemində tez-tez seçilir.
• Polad panel radiatorlar yastı formalı, sadə görünüşlüdür və fərdi qazan sistemlərində geniş yayılıb. Hündürlük və uzunluq seçimi çoxdur, ancaq hidravlik zərbələrə və yüksək təzyiqə həssas ola bilər.
• Çuqun radiatorlar ağırdır, gec qızır, gec soyuyur və uzun ömürlüdür. Klassik interyerlərdə dekorativ modelləri xüsusi element kimi istifadə olunur.

Seçimdə əsas meyar istilik sisteminin növüdür: fərdi qazan, yoxsa binanın mərkəzi sistemi. Hər radiatorun pasportunda iş təzyiqi və sınaq təzyiqi göstərilir və bu göstəricilər sistemin şərtlərinə uyğun olmalıdır.

Gücün hesablanması

Radiatorun ölçüsü «göz ilə» seçilməməlidir. Tələb olunan istilik gücü otağın sahəsindən, tavanın hündürlüyündən, pəncərələrin sayı və ölçüsündən, divarların izolyasiyasından, otağın bina içindəki yerindən (künc otaq, son mərtəbə) asılıdır. Bu hesablamanı istilik mühəndisi və ya təcrübəli usta aparmalıdır.

Kiçik radiator seçmək otağın qışda soyuq qalmasına, çox böyük seçmək isə sistemin balansının pozulmasına və lazımsız yerə boru və su həcminin artmasına səbəb ola bilər. Bir mənzildə eyni ölçülü radiatorların bütün otaqlara qoyulması da tez-tez rast gəlinən səhvdir: şimala baxan künc yataq otağı ilə dəhlizin istilik ehtiyacı eyni deyil.

Pasportda göstərilən istilik gücü müəyyən su temperaturu üçün verilir. Sistem daha aşağı temperaturla işləyirsə, məsələn, kondensasiya qazanı və ya istilik nasosu ilə, radiatorun real gücü azalır və bu, ölçü seçimində nəzərə alınır.

Niyə pəncərə altında

Radiatorun ənənəvi yeri pəncərə altıdır və bunun fiziki səbəbi var. Pəncərə otağın ən soyuq səthidir; onun yanında soyuq hava aşağı enir və döşəmə boyunca yayılır. Radiatordan qalxan isti hava bu axını qarşılayır, şüşənin tərləməsini azaldır və otaqda bərabər temperatur yaradır.

Optimal nəticə üçün bəzi ümumi tövsiyələr:

• radiator pəncərə açılışının eninin xeyli hissəsini örtməlidir;
• döşəmədən və pəncərə altlığından müəyyən məsafə saxlanılır ki, hava sərbəst dövr etsin;
• divarla radiator arasında boşluq qalmalıdır;
• enli pəncərə altlığı radiatorun üstünü tam bağlamamalıdır.

Dəqiq məsafələr istehsalçının quraşdırma təlimatında verilir.

Qoşulma sxemləri

Radiator yandan, diaqonal və ya altdan qoşula bilər. Diaqonal qoşulma (isti su yuxarıdan bir tərəfdən girir, aşağıdan o biri tərəfdən çıxır) uzun radiatorlarda istiliyin bərabər paylanmasını təmin edir. Aşağıdan qoşulma boruları döşəmədə gizlətməyə imkan verir və müasir interyerdə daha səliqəli görünür, lakin bunun üçün uyğun model və ya xüsusi qovşaq seçilir.

Hər radiatorda bağlayıcı kranlar və hava buraxma klapanı olmalıdır. Kranlar radiatoru bütün sistemi boşaltmadan sökməyə imkan verir. Termostatik başlıqlar isə hər otaqda temperaturu ayrıca tənzimləməyə kömək edir.

İnteryerdə radiator

Radiatoru dekorativ ekran və ya dərin qutu ilə tamamilə gizlətmək istiliyin xeyli hissəsini itirmək deməkdir. Ekran lazımdırsa, ön və üst hissəsi açıq, havanın keçməsinə imkan verən konstruksiya seçilməlidir. Qalın, döşəməyə qədər uzanan pərdələr radiatoru örtərsə, isti hava pərdə ilə şüşə arasında qalır.

Panoram pəncərələrdə alçaq döşəmə radiatorları və ya döşəməyə quraşdırılan konvektorlar alternativ həll ola bilər. Vanna otağında isə dəsmal qurudan radiator həm qızdırıcı, həm də funksional element rolunu oynayır. Bütün bu qərarlar dizayn layihəsində, mebel və pərdə planı ilə birlikdə verilməlidir.

Zaferoğlu İnşaat dizayn layihəsində istilik cihazlarının yerini mebel, pərdə və işıq həlləri ilə birlikdə müəyyən edir; şirkətin pərdə istiqaməti isə tekstil seçimində kömək edir. Evinizdə fərdi qazan, yoxsa mərkəzi istilik olduğunu bildirin, radiator tipinin seçimi bununla başlayır.