Yemək otağı və yemək zonası: ölçülər, işıq və akustika

Yemək zonasının rahatlığı masanın ölçüsündən, stulların arxasında qalan boşluqdan, masanın üzərindəki işıqdan və otağın akustikasından asılıdır. Planlamanın əsas ölçüləri və qərarları.

Ailə süfrəsi evdə hamının eyni anda bir araya gəldiyi nadir məqamlardan biridir. Buna baxmayaraq yemək zonası tez-tez «qalan yerə» yerləşdirilir: masa keçidə sıxışdırılır, stullar divara dəyir, lampa masanın mərkəzinə düşmür, səs isə boş divarlardan əks olunur. Bir neçə ölçü və qərarı əvvəlcədən düşünmək yemək zonasını gündəlik yeməkdən bayram süfrəsinə qədər rahat edir.

Yemək zonasının yeri

Ayrı yemək otağı böyük evlərdə və qonaq qəbulunu sevən ailələrdə məntiqlidir. Mənzillərdə isə yemək zonası çox vaxt mətbəx və ya qonaq otağı ilə birləşir. Hər iki halda əsas tələb mətbəxlə qısa və maneəsiz əlaqədir: qab-qacaq və yemək keçid yolu ilə daşınmamalı, qonaqlar mətbəxin iş sahəsinə mane olmamalıdır.

Açıq planlı mənzildə yemək masası mətbəx ilə istirahət zonası arasında bufer rolunu yaxşı oynayır. Pəncərəyə yaxın yerləşmə isə gündüz təbii işıq və mənzərə verir, amma birbaşa günəş şüaları süfrə başında narahatlıq yarada bilər; pərdə və ya jalüz həlli bu halda vacibdir.

Masanın forması və ölçüsü

Masa otağın formasına və gündəlik istifadə edən insanların sayına görə seçilir:

• düzbucaqlı masa: uzun otaqlar üçün uyğundur, çox adam yerləşdirir;
• dairəvi masa: kvadrat otaqlarda yaxşı işləyir, hamı bir-birini görür, künc yoxdur, keçidlərdə daha rahatdır;
• oval masa: düzbucaqlının tutumu ilə dairəvinin yumşaq keçidlərini birləşdirir;
• açılan masa: gündəlik kiçik, qonaq gələndə böyük ölçü üçün.

Hər oturan üçün kifayət qədər masa eni lazımdır ki, dirsəklər bir-birinə dəyməsin. Ümumi təcrübədə bir nəfər üçün təxminən 60 sm en götürülür. Masanın ayaqlarının yeri də vacibdir: künclərdəki ayaqlar orta hissədə oturmağa imkan verir, mərkəzi dayaqlı masa isə ətrafa daha çox stul yerləşdirməyə şərait yaradır.

Stulların arxasındakı boşluq

Ən çox unudulan ölçü masa ilə divar və ya mebel arasındakı məsafədir. İnsan stulu geri çəkib qalxa bilməli, arxadan başqa bir nəfər keçə bilməlidir. Stul yalnız çəkilmək üçün yer tələb edən tərəfdə bu məsafə daha az, arxadan keçid olan tərəfdə isə daha çox olmalıdır. Ümumi tövsiyələrə görə masanın kənarından divara qədər təxminən 90 sm keçid rahat hərəkət təmin edir.

Bu ölçünü planda yoxlamaq üçün stulları çəkilmiş vəziyyətdə çəkmək faydalıdır. Çox vaxt məlum olur ki, arzulanan böyük masa otağa sığsa da, istifadə zamanı keçidləri bağlayır.

Masanın üzərindəki işıq

Yemək zonasında işıq həm funksional, həm də atmosfer yaradandır. Masa üzərində asma lampa və ya lampalar ümumi tavan işığından daha isti və yığcam işıq verir, süfrəni otağın mərkəzi kimi göstərir.

Asma lampanın yerini masanın mərkəz oxuna bağlamaq vacibdir. Ona görə mebel planı təsdiqlənməmiş elektrik çıxışı qoyulmamalıdır. Uzun masa üçün bir böyük lampa əvəzinə bir sırada iki-üç lampa daha bərabər işıq verir. Lampanın hündürlüyü oturanların bir-birini görməsinə mane olmamalı, eyni zamanda göz qamaşdırmamalıdır; adətən masa səthindən bir qədər yuxarıda, göz səviyyəsindən yuxarı asılır.

İşığın gücünü tənzimləmək imkanı gündəlik yemək və axşam süfrəsi arasında fərqli əhval yaratmağa kömək edir. Ümumi işıq, divar bra-ları və ya bufetin üzərində dekorativ işıq əlavə ssenarilər verir.

Akustika: səs niyə yorur

Yemək zonasında çox vaxt sərt səthlər üstünlük təşkil edir: plitə və ya taxta döşəmə, şüşə, boyalı divarlar, çılpaq masa səthi. Bir neçə nəfər eyni anda danışanda səs bu səthlərdən əks olunur və otaq yorucu gurultuya çevrilir.

Akustik rahatlıq üçün bir neçə həll birləşdirilə bilər:

• masanın altında xalça, xüsusən taxta və ya plitə döşəmədə;
• parça pərdələr və parça üzlüklü stullar;
• divarın bir hissəsində akustik və ya lamel panellər;
• tavanda səsi udan asma tavan elementləri;
• açıq rəflərdə kitab və dekorativ əşyalar, onlar da səsi səpələyir.

Xalça seçiləndə onun ölçüsü stullar çəkildikdə də ayaqların xalça üzərində qalacağı qədər böyük olmalıdır, əks halda stul kənara ilişir.

Saxlama və servis

Yemək zonasının yanında bufet və ya servis konsolu çox faydalıdır: süfrə əşyaları, bayram qabları, salfetlər burada saxlanılır, yeməklər masaya verilmədən əvvəl qoyulur. Bufetin üzərində rozetka planlamaq isti saxlama qabları və ya çaydan üçün rahatlıq yaradır.

Zaferoğlu İnşaat yemək zonasında masanın yerini, asma lampanın nöqtəsini və rozetkaları dizayn layihəsində bir yerdə planlayır və kompüter modelində göstərir. Masa və işıq variantlarını otağınızın ölçüləri üzərində müqayisə etmək mümkündür.