Təmir və tikinti podratçısını necə seçməli

Podratçı seçərkən portfolio, obyektə baxış, smetanın aydınlığı, müqavilə, ödəniş mərhələləri, komanda və ünsiyyət kimi meyarları necə yoxlamaq lazımdır.

Təmir və tikintidə ən vacib qərarlardan biri material, dizayn və ya rəng deyil, işi kimin görəcəyidir. Eyni layihə, eyni materiallar fərqli komandaların əlində tamamilə fərqli nəticə verə bilər. Podratçı seçimi çox vaxt tanışların tövsiyəsi və ya ən aşağı təklif əsasında edilir, halbuki bir neçə sadə yoxlama gələcək problemlərin böyük hissəsinin qarşısını alır.

Portfolio və real obyektlər

İlk baxılan şey adətən şirkətin görülmüş işləridir. Lakin portfolio müxtəlif formada ola bilər: tamamlanmış obyektlərin fotoları, dizayn vizualizasiyaları, layihə çertyojları. Vizualizasiya layihənin necə düşünüldüyünü göstərir, amma icra keyfiyyəti haqqında birbaşa məlumat vermir. Buna görə bunları fərqləndirmək və soruşmaq faydalıdır: bu şəkil hazır obyektin fotosudur, yoxsa 3D modeldir?

İmkan varsa, podratçının hazırda işlədiyi və ya bitirdiyi obyektə baxmaq xüsusilə dəyərlidir. Davam edən obyektdə görünən şeylər çox şey deyir:

• tikinti sahəsi nə dərəcədə səliqəlidir, materiallar necə saxlanılır;
• gizli işlər — borular, kabellər — necə çəkilib və bərkidilib;
• ustalar arasında iş bölgüsü və məsuliyyət aydındırmı;
• binanın ümumi sahələri tozdan və zədədən qorunurmu.

Obyektə baxış və sualların keyfiyyəti

Ciddi podratçı qiymət verməzdən əvvəl obyektə baxmaq istəyir. Ölçmədən, divarların və döşəmənin vəziyyətini, mövcud kommunikasiyaları görmədən telefonda verilən «təxmini» rəqəm sonradan dəyişməyə məhkumdur.

Baxış zamanı podratçının verdiyi suallar da göstəricidir. Sizin gözləntiləriniz, ailə tərkibi, həyat tərzi, mövcud elementlərdən hansının saxlanılacağı, mebel və texnika planı, binanın qaydaları barədə soruşan mütəxəssis işin mahiyyətinə daha dərindən yanaşır.

Əksinə, hər sualınıza «problem deyil, hamısını edərik» cavabı verilirsə, bu, diqqət tələb edən siqnaldır. Təcrübəli podratçı riskləri də açıq deyir: köhnə binada divarların əyriliyi gözləniləndən çox ola bilər, seçdiyiniz material sifarişlə gəlir və qrafiki uzadır, bəzi planlaşdırma dəyişiklikləri bina idarəsinin razılığını tələb edir. Riskləri əvvəlcədən eşitmək xoş olmasa da, sonradan qarşılaşmaqdan xeyli yaxşıdır.

Smeta və təklifin aydınlığı

Təklif müqayisəsində ən çox edilən səhv yalnız yekun rəqəmə baxmaqdır. Ən aşağı yekun məbləğ bəzən işlərin bir hissəsinin smetaya daxil edilmədiyini göstərir. Yaxşı smeta:

• işləri mərhələlər və otaqlar üzrə ayırır;
• iş həcmlərini ölçü vahidləri ilə göstərir;
• materialların kimin tərəfindən alınacağını aydın yazır;
• nəyin daxil olmadığını ayrıca qeyd edir.

Müxtəlif podratçıların təkliflərini eyni iş siyahısı əsasında müqayisə etmək lazımdır, əks halda fərqli şeylər müqayisə olunur.

Müqavilə və ödəniş mərhələləri

Şifahi razılaşma ilə başlanan təmir mübahisə üçün geniş sahə yaradır. Müqavilədə iş həcmi, mərhələlər, qəbul qaydası, dəyişikliklərin necə rəsmiləşdirilməsi, zəmanət və tərəflərin öhdəlikləri yazılmalıdır. Ödəniş görülmüş və qəbul edilmiş mərhələlərə bağlandıqda həm sifarişçi, həm də podratçı üçün şəffaf mexanizm yaranır.

Komanda və məsuliyyət

Soruşmağa dəyər: işi konkret olaraq kim görəcək? Şirkətin öz ustaları, yoxsa hər mərhələ üçün ayrıca cəlb olunan komandalar? Obyektdə gündəlik nəzarəti kim edəcək və sifarişçi kimlə əlaqə saxlayacaq? Bir neçə ixtisas — elektrik, santexnika, bəzək, mebel — bir komanda daxilində koordinasiya edildikdə mərhələlər arasında «bu mənim işim deyil» vəziyyəti azalır.

Dizayn və icranın eyni komandada olması da üstünlükdür: layihəni hazırlayan mütəxəssis onun necə icra edildiyini izləyə bilir.

İlk görüşlərdəki ünsiyyət tərzi bütün təmir boyu davam edəcək. Zənglərə və mesajlara necə cavab verilir, suallar texniki dillə, yoxsa başa düşülən formada izah olunur, çətin məsələlər açıq müzakirə edilirmi? Mütəmadi hesabat — foto, qısa yazılı xülasə, planlaşdırılmış görüşlər — xüsusən sifarişçi obyektə tez-tez gələ bilmədikdə vacibdir.

Qısa yoxlama siyahısı

• portfolio və mümkünsə real obyektə baxılıbmı;
• podratçı obyektə gəlib ölçmə apardımı;
• smeta mərhələ və həcmlər üzrə ayrılıbmı, daxil olmayanlar yazılıbmı;
• yazılı müqavilə və mərhələli ödəniş təklif olunurmu;
• işi kimin görəcəyi və kimin nəzarət edəcəyi bəllidirmi;
• zəmanət şərtləri aydındırmı.

Zaferoğlu İnşaat Bakıda, Babək Plazada yerləşir və təmir, tikinti, dizayn, memarlıq-layihə xidmətlərini göstərir. Bu siyahını bizə də tətbiq edin: obyektinizə baxış təyin edin və suallarınızı birbaşa verin.